Soçi Zirvesinde Konuşulanlar - ADEM AKÖL

1 Ekim 2021 Cuma 09:39

 Geçtiğimiz Çarşamba akşam saatlerinde Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Rusya Lideri Putin, Soçi’de bir araya gelerek, yaklaşık 3 saat süren baş başa bir görüşme yaptılar… Görüşme basına kapalıydı ve Erdoğan ile Putin dışında sadece 2 tercüman tanıklık ediyordu bu tarihi buluşmaya… Üstelik görüşme sonunda basın toplantısı da düzenlemedi liderler.

Tarihi buluşma diyorum çünkü; Türkiye-Amerika ilişkilerinin artık iyiden iyiye bozulduğunun, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurul Toplantısı için gidilen New York’ta tescil edilmesinin ardından gerçekleşen bir zirve idi Soçi.

Zirvenin yapılacağı gün yayınladığımız köşe yazımızda “Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Rusya Devlet başkanı Putin’in bugün yapacakları kapsamlı Soçi zirvesi; Türkiye’nin İdlib, dolayısı ile Suriye politikası için bir dönüm noktası olacaktır… Erdoğan Soçi’ye ABD ile olan ilişkilerin iyiden iyiye koptuğu bir dönemde gidiyor… Bu durum, Putin’le yapılacak olan görüşmede Türkiye’nin lehine mi aleyhine mi etki edecek, göreceğiz” diyerek, Suriye sorununun çözümü için büyük bir beklenti içerisinde olduğumuzu ifade etmiş olmamıza rağmen, tereddütlerimizi de vurgulamıştık.

Rusya’nın en büyük tatil kenti olan Kafkasya’nın batısında bulunan Karadeniz kıyısındaki; Öteden beri Suriye’nin, dolayısı ile bir anlamda Türkiye’nin de kaderinin çizilmesinde büyük rol oynayan Soçi’de ne konuşmuş olabilir iki lider?

Önce görüşme öncesi 2 liderin söylediklerine bakalım… Erdoğan “Suriye ile ilişkili birlikte attığımız adımlar büyük önem arz ediyor. Oranın da barışı yine Türkiye ve Rusya ilişkilerine bağlı”, Putin ise “Erdoğan ile görüşmelerimiz her zaman sorunsuz geçmiyor. Ancak ilgili kurum ve kuruluşlarımız uzlaşı bulabiliyor” demişlerdi.

Peki zirvenin hemen sonrası söylenenler neydi? Erdoğan “Mevkidaşım Putin ile verimli bir görüşme gerçekleştirerek Soçi’den ayrıldık”, Putin ise “Görüşme çok yararlı ve kapsayıcı geçti, temasta olacağız” diyerek izah ettiler 3 saatlik görüşmeyi… Daha sonra ise çeşitli konularda bilindik laflar etti her iki lider de, somut şeyler söylemekten kaçınarak.

Şurası bir gerçek ki Türkiye-Rusya arasındaki ilişkileri sadece İdlib olarak değil, 10’larca konunun bir bütünü olarak ele almak gerekmektedir… Ve şunu da çok iyi anlamak gerekir ki; çözümsüz durduğu sürece İdlib, Türkiye ile Rusya arasındaki ilişkilerin bir tıkacı olarak kalacaktır.

Bu 10’larca konunun bütününü oluşturan paket içerisinde İdlib’in yanı sıra, iki ülke arasındaki ticari ilişkiler büyük bir yer tutmaktadır… Türkiye’nin Rusya’daki, Rusya’nın Türkiye’deki yatırım konuları vardır; 3 bini Rus olmak üzere 13 bin kişinin bitirmek için çalıştığı Akkuyu Nükleer Santrali vardır… Türkiye’ye gelen Rus turist sayısını artırma çabaları vardır… Rusya’ya daha fazla domates ve narenciye satma çabaları vardır… Başta S-400’ler olmak üzere savunma sanayiinde beraber atılan adımlar vardır… Suriye’deki genel gidişat vardır… Libya, Karabağ, Kırım vardır… Ve problem haline gelebilecek olan doğal gaz ticareti vardır.

Türkiye’nin Rusya’dan aldığı doğal-gaz ile ilgili sözleşme bitmek üzere… Hangi şartlarda yenileneceği çok önemlidir… Geçtiğimiz yıl metre-küpü 100 dolar olan doğal-gaz, bugün Avrupa spot piyasasında 1000 dolardan alıcı bulurken, bizim metre küpüne ortalama 250 dolar ödediğimiz Rus gazına yaklaşmakta olan soğuk günler için kaç para ödeyeceğimiz çok önemlidir.

Fırat’ın doğusunda yapılanmış olan ve Türkiye’yi tehdit eden ABD destekli terör örgütü PKK/PYD… Fırat’ın batısı ve özellikle İdlib’te hakimiyet kurmaya çalışan ve ileride Türkiye için büyük tehdit oluşturabilecek olan İran destekli dinci terör örgütleri… Bütün bunlardan Suriye’yi temizleyerek Türkiye’nin güney sınırlarını güvenli hale getirebilmek, Rusya ile sağlanacak iyi ilişkiler neticesinde mümkün olabilecektir… Bunun için ise Şam yönetimine yeşil ışık yakmak yeterli olacaktır.

Aslında 2 liderin Soçi’de konuştuklarının içeriği, zirve öncesi Putin’in söylediği cümlede saklıdır… “Erdoğan ile görüşmelerimiz her zaman sorunsuz geçmiyor, ancak ilgili kurum ve kuruluşlarımız uzlaşı bulabiliyor” demişti Putin… Bundan, Soçi’de Türkiye-Rusya arasındaki tüm meselelerin ana hatlarıyla masaya yatırıldığı, detaylı çalışmanın ise teknik kadrolar tarafından yapılıp çözüme kavuşturulacağı anlamı çıkmaktadır.

 

 

 

 Günün Sözü

Sadece ümit etmek, enerjinizi tüketir… Hareket ise enerji üretir.

Robert Kiyosaki

 

Görüşlerinizi Bildirin

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.

YAZARIN DİĞER YAZILARI

İNGİLİZCE YAZILARI